Handelt de overheid in strijd met het legaliteitsbeginsel?

Wat is het legaliteitsbeginsel?

Dat houdt in dat je alleen aan de wet gehouden kan worden die bestond op het moment dat je iets doet waarop die wet betrekking heeft. De overheid kan je dus niet met terugwerkende kracht iets opleggen.

Verplichte test.

Sinds eind december 2020 heeft de regering een negatieve PCR-testverklaring op Covid-19 verplicht gesteld voor alle passagiers die vanuit een risicogebied naar Nederland willen reizen. De vraag is of men wettelijk verplicht is om een negatieve PCR-testverklaring te overhandigen.

Wat vindt de rechter?

Een lid van een actiegroep spande een kort geding aan tegen deze maatregel. Hij zat vast in Tanzania omdat hij weigerde een PCR-test af te nemen omdat dit een inbreuk maakte op zijn lichamelijke integriteit. Bovendien vond hij dat er geen wettelijke grondslag voor was. Tanzania wordt gezien als een hoog-risicogebied voor Covid-19. De verdediging gaf aan dat de wet (op de publieke gezondheid) voldoende grondslag biedt om deze maatregel af te kondigen.

De kortgedingrechter was echter een andere mening toegedaan en oordeelde dat de medewerking van passagiers aan een PCR-test niet direct uit de wet kan worden afgedwongen. De betreffende wet geeft de burgemeester slechts de bevoegdheid om passagiers in quarantaine te stellen indien zij uit een risicogebied reizen. Conclusie is dus dat de Staat in strijd heeft gehandeld met het legaliteitsbeginsel.

Hoger beroep.

De Staat is in beroep gegaan en heeft de wet met spoed en goedkeuring van de Tweede Kamer aangepast. In de Wet is nu opgenomen dat de overheid van reizigers mag vergen dat zij een negatieve PCR-testverklaring overleggen alvorens zij op het vliegtuig naar Nederland stappen. Nu de wet is aangepast, heeft de Staat in beroep de zaak gewonnen. In de huidige regeling is nu opgenomen dat iedereen die vanuit een risicogebied naar Nederland wil komen, verplicht is een negatieve PCR-testverklaring te overhandigen die niet ouder mag zijn dan 72 uur.

Wat nu?

De Staat heeft dus in strijd met het legaliteitsbeginsel gehandeld. Wat kan dit nu betekenen? Hoe zal de Staat bijvoorbeeld omgaan met de passagiers die een PCR-test hebben afgenomen zonder dat zij daartoe verplicht waren? Moeten zij accepteren dat het schenden van het legaliteitsbeginsel (al is het van korte duur) zo maar kan? Zullen de benadeelden ooit een tegemoetkoming krijgen voor het dwingen van een (betaalde) PCR-test? Het zijn vragen waar wij wellicht in de toekomst antwoord op zullen krijgen.

Alparslan Sertkaya
Stichting Wetswinkel Almere

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *