Pas op met foto’s of geluid op social media

Pas op met publiceren foto’s of geluid op sociale media

Nu de vakantieperiode weer is aangebroken zijn er een hoop foto’s en/of geluidsfragmenten op diverse sociale media terug te vinden van allerlei leuke of minder leuke momenten.

De maker/maakster daarvan zal zich echter niet realiseren dat daarop een berg aan wetgeving van toepassing is en daarmee samenhangend de vraag of een foto en/of een geluidsfragment gepubliceerd mag worden op een (openbaar) forum of medium, al dan niet commercieel. De wet spreekt over “openbaar maken”.

Om een kort resume van deze wetgeving weer te geven: Auteursrechten, portretrecht, merkenrecht, persoonlijkheidsrechten, naburige rechten en exploitatierechten. Al deze wetten beperken de vrijheid van het maken en publiceren van foto’s en/of geluidsfragmenten. Zelfs onschuldige foto’s van kleinkinderen door opa en oma kunnen verboden zijn dan wel worden! Het gaat in dit artikel te ver om dit allemaal uit te leggen dus het blijft bij een resume.

Om maar met het begin te beginnen: foto’s en geluidsfragmenten mag je niet zomaar publiceren op een (openbaar) medium zoals facebook, Pinterest, Tiktok, twitter, Instagram. LinkedIn et cetera. Daarvoor moet je expliciete toestemming hebben van de (geportretteerde) personen of de auteursrechthebbende. Wil je dus een leuke foto van jezelf publiceren dan mag dat omdat je zelf auteursrechthebbende bent. Het wordt al anders als er meerdere personen op staan. Eigenlijk zou je van iedere gefotografeerde persoon een uitdrukkelijke toestemming moeten hebben om deze foto te mogen publiceren. Hetzelfde geldt als je een merkproduct (mede) op de foto zet. Sta je dus met een blikje van een bekende bier- of frisdrankfabrikant in je hand op de foto dan zou je al toestemming moeten vragen aan de merkhouder, dus de fabrikant. Hetzelfde geldt voor geluidsfragmenten. Vooral het al dan niet expliciete gebruik van muziek waarvoor naburige rechten gelden. Ook muziekmakers willen graag voor hun werk betaald worden. Bijvoorbeeld het opnemen van live concerten is eigenlijk aan toestemming onderhevig.

Ik verneem vaak van mensen, die geconfronteerd worden met een forse rekening van de auteursrechthebbende voor gebruikt materiaal, “maar iedereen doet het toch?” Helaas is dat geen excuus. Het is dus belangrijk na te denken wat je fotografeert en/of opneemt. Niet alles is vrij van rechten van een ander! Voor de mensen die graag foto’s, video’s en/of geluid van internet halen voor publicatie geldt hetzelfde.

Nu het goede nieuws: voor alles wat je publiceert (openbaar maakt) zal de soep niet zo heet worden gegeten als hij wordt opgediend. In de meeste gevallen wordt gevraagd het materiaal (onmiddellijk) te verwijderen, hetgeen raadzaam is om dit ook te doen om vervelende consequenties (o.a. facturen, rechtszaken) te voorkomen. Overigens, de publicatie snel van internet halen en denken daarmee klaar te zijn, kan niet voorkomen dat je toch moet betalen. Excuses aanbieden kan in sommige gevallen geen kwaad. Het blijft echter belangrijk bewust te zijn van het feit dat anderen rechten kunnen uitoefenen en dat je daar rekening mee dient te houden. Het is raadzaam om alle aanwezigen te vragen of zij er bezwaar tegen hebben om op de foto(s) te komen zodat je kunt daar rekening kunt houden en vermijden deze personen te fotograferen.

Om terug te komen op de trotse opa en oma die foto’s van hun kleinkinderen op facebook hadden gezet: De ouders hadden daarvoor geen toestemming gegeven en dwongen de grootouders de foto’s te verwijderen op straffe van een dwangsom.

Mr. Gérard Koopal

Senior intaker Wetswinkel Almere

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *